บอระเพ็ด คือ สมุนไพร ชนิดไม้เลื้อย สรรพคุณของบอระเพ็ด มากมาย ตำหรับยาสมุนไพรไทย พบได้ทั่วไปในประเทศไทยบริเวณป่าดิบแล้ง นิยมใช้เถามาปรุงยาซึ่งมีรสขม สรรพคุณเด่นของบอระเพ็ด ได้แก่ การต่อต้านอนุมูลอิสระ การชะลดวัย บำรุงผิวพรรณให้สดใส ผมดกดำดูอ่อนกว่าวัย ช่วยให้เจริญอาหาร นอกจากนั้นยังมีสรรพคุณรักษาโรคต่างๆมากมาย ทั้งโรคระบบโลหิต โรคติดเชื้อต่างๆ โรคพยาธิ โรคระบบขับถ่าย การนำมาใช้สามารถใช้ได้ทุกส่วน เช่น ราก ใบ เถา ผล ต้น และในปัจจุบันมีการผลิตออกมาในรูปแคปซูลเพื่อความสะดวกของผู้บริโภค บทความนี้เราจะรวบรวมสรรพคุณบอระเพ็ดให้ท่านทราบ
บอระเพ็ด ยาบอระเพ็ด สมุนไพรบอระเพ็ด เถาบอระเพ็ด

บอระเพ็ด มีชื่อวิทยาศาตร์คือ Tinospora crispa (L.) Hook. f. & Thomson จัดเป็นไม้เลื้อยในป่าดิบแล้ง พบได้ทั่วไปในประเทศไทย อยู่ในวงศ์  Menispermaceae มีชื่อเรียกตามท้องถิ่นต่างๆมากมาย เช่น จุ่งจิงหรือเครือเขาฮอ (ภาษาถิ่นภาคเหนือ) ตัวเจตมูลยานหรือเถาหัวดำ (ภาษาถิ่นสระบุรี) เจตมูลหนาม (ภาษาถิ่นหนองคาย) หางหนู (ภาษาถิ่นอุบลราชธานี) ภาษาไทยโบราณตามตำหรับยาเรียกว่า เถาเพสลาก นิยมใช้ส่วนของเถา ที่ไม่อ่อนหรือแก่เกินไปมาใช้ จะได้ตัวยารสขมกำลังดี ตามตำหรับยาโบราณ

สรรพคุณของบอระเพ็ด

สรรพคุณตามตำรายาโบราณของบอระเพ็ดมีมากมาย สามารถแบ่งออกได้เป็น สรรพคุณการเป็นยาอายุวัฒนะ สรรพคุณการรักษาโรคต่างๆ และสรรพคุณรักษาอาการป่วยต่างๆ มีดังนี้

สรรพคุณการเป็นยาอายุวัฒนะ

  • บำรุงผิวพรรณให้ดูสดใส อ่อนกว่าวัย
  • มีสารต้านอนุมูลอิสระ ช่วยทำให้ชะลอการแก่
  • ทำให้ผมดกดำ ช่วยแก้ปัญหาผู้ที่มีผมหงอกก่อนวัยอันควร
  • บำรุงร่างกายเสริมสร้างภูมิคุมกันให้กับร่างกาย
  • ช่วยให้เจริญอาหารมากขึ้น เหมาะสำหรับผู้ที่เบื่ออาหาร
  • บำรุงการทำงานของถุงน้ำดี
  • บำรุงกล่องเสียงให้เสียงไพเราะ

สรรพคุณรักษาโรคต่างๆ

  • รักษาโรคดีซ่าน สามารถใช้ทุกส่วนของบอระเพ็ดเป็นยาได้
  • รักษาโรคริดสีดวงทวาร สามารถใช้ทุกส่วนของบอระเพ็ดเป็นยาได้
  • รักษาโรคพยาธิ ใช้เฉพาะส่วนใบในการขับพยาธิ
  • โรคกระเพาะอาหาร โดยผสมบอระเพ็ด 5 ส่วน มะขามเปียก 7 ส่วน เกลือ 3 ส่วน และน้ำผึ้งนิดหน่อย ปั่นเป็นก้อนใช้รับประทานก่อนอาหาร 3 เวลา
  • รักษาโรคเกี่ยวกับทางเดินปัสสาวะ สามารถใช้ทุกส่วนของบอระเพ็ดเป็นยาได้
  • รักษาโรคบาดทะยัก สามารถใช้ทุกส่วนของบอระเพ็ดเป็นยาได้
  • รักษาโรคมะเร็งเม็ดเลือด สามารถใช่ส่วนของรากได้

สรรพคุณรักษาอาการผิดปกติต่างๆ

  • อาการคันหนังศีรษะ จากรังแค เชื้อราบนหนังศีรษะชันนะตุ
  • แก้อาการกระหายน้ำ ใช้ส่วนของเถาและต้นเป็นยารักษาอาการได้
  • แก้อาการร้อนใน ใช้ส่วนของเถาและต้นเป็นยารักษาอาการได้
  • แก้อาการปวดฟัน ใช้ส่วนเถารักษาอาการ
  • แก้อาการท้องอืด ท้องเฟ้อ ใช้ส่วนรากรักษาอาการ
  • แก้อาการชักเกร็ง สามารถใช้ทุกส่วนรักษาอาการได้