โรคข้ออักเสบสะเก็ดเงิน คือ โรคแบบใด ลักษณะอาการเป็นอย่างไร ทำไมถึงเป็นโรคนี้ เมื่อเป็นแล้วต้องทำอย่างไร ตรวจวินิจฉัยอย่างไร รักษาได้ไหม บทความนี้จะเสนอข้อมูลให้ทราบ

โรคสะเก็ดเงินข้ออักเสบ โรคสะเก็ดเงิน โรคข้ออักเสบ โรคข้อบวม

โรคข้ออักเสบสะเก็ดเงิน หรือ Psoriatic arthritis โดย จะพบใน ผู้หญิง มากกว่า ผู้ชาย มักจะพบช่วงอายุ 20-45 ปี จัดเป็น โรคหนึ่ง ในกลุ่มของข้อ และ กระดูกสันหลังอักเสบ (Spondyloarthropathy) โดย มีโรคที่มีอาการของข้ออักเสบ ร่วมกับ เป็นผื่น ที่บริเวณผิวหนังสะเก็ดเงิน แต่ความรุนแรงของข้อ ไม่ได้มีความสัมพันธ์ กับ ความรุนแรงของอาการทางผิวหนัง หรือ อาจจะพบ อาการทางผิวหนังนำมาก่อน ที่จะมีอาการทางข้อ ก็อาจจะเป็นได้ จัดเป็น โรคสตรีชนิดหนึ่งที่ต้องระวัง เมื่ออายุมากขึ้น

สาเหตุของการเกิดโรคข้ออักเสบสะเก็ดเงิน

โดย สาเหตุที่แท้จริงนั้น ยังไม่ทราบสาเหตุที่แน่ชัด แต่ สันนิษฐานว่า มาจากหลายปัจจัย โดยประกอบด้วย

  • เชื้อโรคบางชนิดได้เข้ามากระตุ้นให้เกิดโรคนี้ขึ้น อาจจะเป็นเชื้อไวรัส หรือ แบคทีเรีย ก็เป็นได้ ยังไม่ทราบแน่ชัด
  • พันธุกรรม หรือ ยีนต์ที่ผิดปกติ การส่งต่อทางายเลือด เนื่องจาก ร้อยละ 45 ของผู้ป่วยนั้น พบว่าจะมี ญาติพี่น้อง เป็นโรคนี้ด้วย โดยเฉพาะ ผู้หญิง จะพบได้มากกว่า ผู้ชาย
  • การที่ติดเชื้อ ได้แก่ เชื้อแบคทีเรียสเตรปโตค็อกคัส หรือ การสัมผัสสารเคมีบางชนิด ที่เป็นอันตรายต่อ ระบบข้อและกระดูก หรือ ผิวหนัง
  • ความแปรปรวนของ ระบบภูมิคุ้มกัน คือ ลิมโฟไซส์ ชนิด T cells (ซึ่งทำหน้าที่ต่อสู้กับเชื้อโรค) ถูกกระตุ้นให้ทำงานมากเกินไป จนเกินความจำเป็น และ ย้อนกลับมาทำร้ายเซลล์ปกติในร่างกาย จนเกิดเป็น อาการโรค ที่บ่งชี้จัดเจนที่ผิวหนัง
  • การใช้ยาบางชนิด เช่น ยารักษาโรคมาลาเรีย ยาสเตียรอยด์ชนิดฉีด และ รับประทาน ยารักษาโรคจิตประสาท จำพวกกลุ่มลิเทียม ทำให้เกิดผลข้างเคียงต่อ ระบบภูมิคุ้มกัน
  • การบาดเจ็บบริเวณผิวหนัง โดนขูด การเกาะ การกดเสียดที่ผิวหนัง สามารถทำให้เกิดผื่นของโรคสะเก็ดเงินกำเริบได้ มักพบรอบของ โรคบริเวณข้อศอก ก้นกบ หรือ เข่า เพราะ เป็นตำแหน่งที่มีการเสียดสีมากที่สุด จากความไม่ตั้งใจ จาก การนั่ง การเดิน การดำรงชีวิตปกติ ถึงแม้ไม่เกา ก็เกิดการเสียดสี เร่งให้โรคนี้อาการหนักมากขึ้น

อาการของโรคข้ออักเสบสะเก็ดเงิน

อาการของโรค จะมีหลายรูปแบบ ที่จะพบได้บ่อย เช่น

  • การเกิดผื่น เป็น ปื้นผิดปกติ ที่บริเวณผิวหนัง อาจจะเกิดเพียงแค่จุดเดียว หรือ หลายๆจุดพร้อมๆกัน ทั่วตัว เห็นได้ชัดเจน
  • อาการของข้ออักเสบ นั้น มักพบบ่อย บริเวณนิ้วท้าว ปลายนิ้วมือ และ จะมี อาการปวด แสบ แดง และ ร้อน จะ เป็นๆหายๆ จนทนไม่ได้ ต้องเกา ต้องถู
  • จะขึ้นเป็นตุ่มสีแดง มีขอบเข้ม ที่เห็นได้ชัดเจน มีขุยสีขาว (สีเงิน) อยู่บริเวณผิว ทั่วทั้งตัว โดยเฉพาะบริเวณข้อ และ บริเวณที่ต้องเสียดสีบ่อย
  • บริเวณนิ้วอักเสบ จะส่งผลให้นิ้วมือ นิ้วเท้าบวมอักเสบ คล้ายๆไส้กรอกทอด บวมเต่ง เจ็บ ทรมาน
  • อาจจะมี อาการอักเสบของกระดูกสันหลัง ร่วมด้วย จะส่งผล ให้ตอนเช้า เมื่อตื่นขึ้นมาจะ ปวดหลังมาก ตอนลุกจากเตียง ต้องใช้มือ ช่วยดันให้ร่างกายลุก ไม่สามารถลุกได้เอง โดยไม่ต้องใช้มือช่วยดัน
  • การอักเสบของข้อที่รุนแรง จะส่งผลให้เกิดข้อผิดรูป โดย เฉพาะ นิ้วมือ บิดเบี้ยว บวม ปูด หงิกงอ
  • ผิวของเล็บ จะขรุขระ จะเป็นหลุมเล็กๆ เล็บจะผิดรูป เบี้ยว ไม่ตรงปกติ ทั้ง 10 เล็บ

การวินิจฉัยโรคข้ออักเสบสะเก็ดเงิน

  • ในข้างต้นนั้น แพทย์จะซักถามประวัติครอบครัว ว่ามีใครเคยเป็นโรคนี้บ้าง สอบถามโรคประจำตัว ประวัติการรักษา การดำรงชีวิต อาชีพ สภาพแวดล้อมที่อยู่อาศัย
  • ตรวจหา อาการของข้ออักเสบ ผื่น ที่ปรากฏขึ้นตามบริเวณต่างๆ ของร่างกาย
  • ตรวจเลือด หรือ ถ่ายภาพเอกซเรย์ เพื่อ ช่วยการวินิจฉัย แยกโรคนี้ กับโรคอื่นๆ
  • ตรวจหา ความผิดปกติของผิวหนัง ในรายที่ยังไม่มี อาการชัดเจนมาก
  • ตรวจชิ้นเนื้อ (Biopsy) โดย ตัดเนื้อเยื่อผิวหนัง และ ส่งพิสูจน์

การรักษาโรคข้ออักเสบสะเก็ดเงิน

  • หากเกิดผืนขึ้น จะคัน หรือ ไม่คันก็ตาม ถ้าภาใน 1 สัปดาห์ยังไม่หาย ควรรีบไปพบแพทย์
  • ในบางรายที่เป็นผื่นมากขึ้น ควรเลี่ยง การใช้ครีมจำพวกสเตียรอยด์
  • ผู้ป่วยบางรายที่เป็น โรคสะเก็ดเงินปื้ดหนามาก แพทย์อาจให้ทาขี้ผึ้งแอนทราลิน พร้อมกับอาบแดด หรือ อาจใช้วิธีฉายรังสีอัลตราไวโอเลตบี (UVB) แทน การอาบแดดก็ได้ ซึ่งถ้าหากว่าได้ผล ผื่นจะยุบภายใน 4-7 สัปดาห์
  • สำหรับข้ออักเสบนั้น แพทย์จะให้ ยาต้านการอักเสบ ที่ไม่ใช่ยาสเตียรอยด์ เพื่อ บรรเทาอาการอักเสบ
  • ในบางรายที่เป็นรุนแรงมาก หรือ ที่ดื้อยา แพทยฺอาจจะต้องให้ยากิน เช่น ยาโซลาเรน ร่วมกับ การฉายแสงอัลตราไวโอเลตเอ หรือ ให้กินยาจำพวกไซโคลสปอริน ที่เป็น ยากดภูมิคุ้มกันต้านทานโรคของร่างกาย ซึ่งวิธีที่กล่าวมานี้ แพทย์จะต้องดูแลอย่างใกล้ชิด เนื่องจาก อาจจะมีผลข้างเคียงเกิดขึ้น
  • การอาบน้ำ ควรใช้สบู่ของเด็กอ่อน หรือ อาจใช้สบู่สำหรับผิวที่แห้งมาก
  • ควรไปพบแพทย์จตามนัดอย่างเคร่งครัด และ ปฏิบัติตามคำสั่งของแพทย์ทุกครั้ง

การป้องกันโรคข้ออักเสบสะเก็ดเงิน

เนื่องจากโรคนี้ยังไม่ทราบสาเหตุที่เกิดอย่างแน่ชัด จึงยังไม่มีวิธีป้องกัน แต่ พอจะทำได้ ก็คือ การหลีกเลี่ยงปัจจัยเสี่ยง ที่พอจะเลี่ยงได้ เช่น

  • การรักษาสุขอนามัยพื้นฐาน รับประทานอาหารครบ 5 หมู่ ที่สะอาด ถูกหลักอนามัย
  • ถ้าเกิดผื่นตามผิวหนัง ห้ามแกะ หรือ เกา เป็นอันขาด เพราะ จะทำให้เกิดการติดเชื้อ อักเสบ ลุกลามได้
  • พยายามเลี่ยงความเครียด เพราะ ถ้าเกิดความเครียด ระบบต่างๆในร่างกายจะรวนทันที และ ความเครียด ส่งผลโดยตรง กับ ระบบภูมิคุ้มกันของร่างกาย
  • ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ เพื่อ ไม่ให้เกิดภาวะอ้วน เพราะถ้าอ้วน ผิวหนังก็จะเสียดสีกันมากขึ้น เสี่ยงต่อการติดเชื้อที่ผิวหนัง ลดน้ำหนัก ให้อยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน และ ควบคุมน้ำหนัก ไม่ให้เพิ่ม
  • รับประทานอาหารที่มีประโยชน์ เน้น ผักผลไม้ ลดแป้ง และ อาหารมัน อาหารทอด ถ้าเป็น อาหารคลีน ได้จะดีที่สุด
  • ไม่สูบบุหรี่ หรือ ดื่มสุรา เพราะ เป็น สิ่งที่ทำลายสุขภาพ โดยตรง
  • ตรวจสุขภาพประจำปี ทุกปี เมื่อมีอาการผิดปกติ หรือ กังวล ไม่ว่าจะเป็น เรื่องเล็กน้อยแค่ไหน ก็ควรปรึกษาแพทย์ อย่าปล่อยให้สายเกินแก้

โรคพยาธิใบไม้ในตับ ( Liver fluke ) คือ โรคที่เกิดกับท่อน้ำดีภายในของตับ โดยมีสาเหตุจากการติดเชื้อพยาธิ เรียกว่า พยาธิใบไม้ตับ ทำให้เกิดความผิดปรกติของการทำงานของท่อน้ำดี เช่ยน ท่อน้ำดีอักเสบ ท่อน้ำดีอุดตัน ทำให้ตับโต ตัวเหลือง เป็นต้น  พยาธิใบไม้ในตับ คือ โรคอะไร สาเหตุโรคคืออะไร อาการที่พบบ่อยมีอะไรบ้าง กลุ่มเสี่ยงคือใคร เกิดโรคได้อย่างไร ปัจจัยเสี่ยง การรักษา ป้องกันโรคสามารถทำได้อย่างไร บทความนี้จะเสอข้อมูลให้ทราบ

โรคพยาธิใบไม้ในตับ โรคพยาธิ โรคติดเชื้อ โรคท่อน้ำดี

โรคพยาธิใบไม้ในตับ ( Liver fluke ) คือ โรคที่เกิดกับท่อน้ำดีภายในของตับ โดยมีสาเหตุจากการติดเชื้อพยาธิ เรียกว่า พยาธิใบไม้ตับ ทำให้เกิดความผิดปรกติของการทำงานของท่อน้ำดี เช่ยน ท่อน้ำดีอักเสบ ท่อน้ำดีอุดตัน ทำให้ตับโต ตัวเหลือง เป็นต้น ซึ่งจะส่งผลโดยตรงให้ท่อน้ำดีนั้น เกิดการติดเชื้ออักเสบ แบบเรื้อรัง ร่วมกับเกิดการอุดตันของท่อน้ำดี ตัวพยาธิ และ ไข่ของพยาธิในท่อน้ำดี จะส่งผลให้เกิดภาวะตับโต ตัวเหลือง ตาเหลือง (หรือ ที่เรียกกันว่า โรคดีซ่าน) จะเกิดการแน่นท้อง เพราะ ว่าตับโต และ จะมีน้ำในท้อง (ท้องมาน) ในประเทศไทยนั้น พยาธิใบไม้ตับพบได้ในทุกช่วงอายุ ตั้งแต่เด็ก จนไปถึงวัยผู้สูงอายุ พบใน ผู้ชายมากกว่าในผู้หญิง เพราะ พฤติกรรมซุ่มเสี่ยงมากกว่ามาก

ในประเทศไทย พบ โรคพยาธิใบไม้ตับ ชนิดเดียว คือ Opisthorchis Viverrini โดย ผู้ติดเชื้อส่วนมาก จะอาศัยอยู่ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (ภาคอีสาน) ทั้งนี้ พบในผู้ชายมากกว่าในผู้หญิง สาเหตุมาจากการกินปลาน้ำจืดในพื้นที่ ปรุงไม่สุก หรือ จากการแปรรูปปลามาหมักดอง พยาธิจะอาศัยในตัวปลาน้ำจืด เมื่อจับมารับประทานโดยไม่ผ่านความร้อน พยาธิจึงยังมีชีวิตอยู่ และ ฝังตัวในร่างกายคน เป็นปรสิต เพิ่มจำนวน และ ก่อให้เกิดโรคในที่สุด

สาเหตุการเกิดโรคพยาธิใบไม้ในตับ

  • การรับประทานอาหารที่ปรุงไม่สุก เช่น ปลาดิบ เนื้อดิบ รวมไปถึง ผักที่มีการปนเปื้อนของไข่พยาธิ พยาธิจะไม่ตายถ้าอาหารนั้นไม่ผ่านความร้อน หรือ ในผัก ถ้าไม่ล้างให้สะอาดดี จะพบพยาธิได้ ดังนั้น ควรปรับพฤติกรรมการกิน การให้ความรู้กับประชาชน เพื่อการบริโภคที่ถูกสุขลักษณะ
  • การรับประทานหอยน้ำจืด ซึ่งตัวอ่อนพยาธิจะอาศัยอยู่ในตัวของหอย การจะนำมารับประทานได้นั้น จะต้องล้างให้สะอาด ปรุงให้สุก ห้ามรับประทานสดโดยเด็ดขาด
  • เมนูอาหารที่นิยมไม่ปรุงโดยใช้ความร้อน เช่น ลาบดิบ น้ำตก ซกเล็ก พบพยาธิ ทั้ง เนื้อปลาน้ำจืด เนื้อวัว เนื้อหมู และ เนื้อสัตว์อื่นๆ

อาการของโรคพยาธิใบไม้ในตับ

  • ไม่มีอาการแสดงออกมาให้เห็นเลย ต้องตรวจอุจาระเท่านั้น ถึงจะพบว่า มีไข่ของพยาธิใบไม้ เพราะ ไข่จะปะปนออกมาในอุจจาระ พยาธิจะอาศัยอยู่ในระบบทางเดินอาหาร
  • ผู้ป่วย อาจมี อาการท้องอืด ท้องเฟ้อ หรือ อาหารไม่ย่อย รู้สึกไม่ค่อยสบาย รู้สึก ปวดบริเวณชายโครงด้านขวา อย่างผิดปกติ ไม่เคยรู้สึกมาก่อน
  • ผู้ป่วย อาจมี อาการอักเสบของท่อน้ำดี อาการเป็นๆหายๆ อาเจียนบ่อยครั้ง แน่นตรงบริเวณของลิ่มปี่
  • ผู้ป่วย อาจมี อาการที่รุนแรง ถึงขั้นพบ โรคแทรกซ้อนต่างๆ อย่างเช่น บริเวณท่อน้ำดีอักเสบ เป็นๆหายๆ มี อาการตัวเหลือง ตาเหลือง บริเวณตับจะโต เมื่อกดแล้วจะเจ็บ ถ้ามี อาการตับแข็ง อาจจะเป็น โรคม้ามโต ได้
  • ผอมลง น้ำหนักลด เพราะ เบื่ออาหาร
  • มีน้ำในท้องมาก (ท้องมาน) ร่วมกับมี อาการตัวบวม โดยเฉพาะ บริเวณเท้า
  • เมื่อ ตับอักเสบมากขึ้น ตับก็จะสูญเสียการทำงาน เกิดเป็นภาวะตับวาย และ จะเสียชีวิตในที่สุด

การตรวจวินิจฉัยโรคพยาธิใบไม้ในตับ

  • แพทย์จะตรวจอุจจาระ เพื่อ หาไข่ของพยาธิ ซึ่งช่วงติดเชื้อแรกๆ จะต้องตรวจอุจจาระมากกว่า 1 ครั้ง จึงจะตรวจพบไข่ของพยาธิได้
  • แพทย์จะซักถามพฤติกรรมการกิน โดยฉพาะ วิธีการปรุงอาหาร ประเภทอาหาร ประวัติการท่องเที่ยวในประเทศ ที่มีโรคนี้เป็น โรคประจำถิ่นอยู่
  • ตรวจร่างกาย อัลตราซาวด์เพื่อดูภาพของตับ เพื่อ ประเมินภาวะตับโต

การรักษาโรคพยาธิใบไม้ตับ

  • ใช้ยา จำพวก Praziquantel ขนาด 25 มก./กก/วัน แบ่งให้ให้วันละ 3 ครั้ง จนอาการดีขึ้น
  • การใส่ท่อ เข้าไปในถุงน้ำดี เพื่อ ระบายน้ำดี เพื่อ ลดอาการตาเหลือง
  • การเจาะน้ำออกจากท้องเป็นครั้งคราว เมื่อตอนที่มี อาการแน่นท้อง ซึ่งมาจาก การมีน้ำในท้องเยอะเกินไป
  • การรักษาทางศัลยกรรม จะใช้ในผู้ป่วยจำพวกที่มี โรคแทรกซ้อน เป็น มานานมากจนไม่สามารถที่จะรักษา ให้กลับมาเป็นปกติได้ แม้ว่าตัวพยาธินั้น จะถูกกำจัดออกไปหมดแล้ว เช่น ถุงน้ำดีอักเสบเรื้อรัง ซึ่งจะตัดถุงน้ำดีออก หรือ ทางเดินน้ำดีอุดตันถาวร ก็จะรักษาด้วย การผ่าตัด
  • ปรับพฤติกรรมการกิน เข้ารับอบรมเรื่อง การปรุงอาหารที่ถูกสุขลักษณะ

การป้องกันการเกิดโรคพยาธิใบไม้ในตับ

  • เลิกการกินปลาน้ำจืดที่มีเกล็ด แบบดิบๆ หรือ แบบที่ปรุงไม่สุก หรือ ปรุงแบบกึ่งสุกกึ่งดิบ
  • กินอาหารให้ครบ 5 หมู่ ในปริมาณที่ครบถ้วน และ เพียงพอ เน้นผัก และ ผลไม้ที่ล้างสะอาด
  • เลิกดื่มเหล้า เพราะ ส่งผลโดยตรงต่อตับ เลิกสูบบุหรี่ ซึ่งในตัวของบุหรี่มี สารก่อมะเร็งมากถึง 43 ชนิด ส่ผลโดยรวมต่อสุขภาพ
  • หลีกเลี่ยง การรับประทานอาหาร ที่มีสารก่อมะเร็ง อาหารที่มีสารพิษ อาหารที่มีการปรุงโดยการย่าง
  • ขับถ่ายในส้วม ให้ถูกสุขลักษณะ ล้างมือให้สะอาด ทุกครั้ง ก่อนปรุงอาหาร และ รับประททานอาหาร

สมุนไพร
ยาที่ได้จากธรรมชาติ ใช้ในการรักษาโรคและบำรุงร่างกาย สมุนไพรที่ได้จากพืช จะใช้ส่วนต่างๆของพืช เช่น ใบ ดอก ผล เปลือกผล เมล็ด เปลือกเมล็ด ราก หัว ต้น แก่น กระพี้ เนื้อไม้ เปลือกไม้ เป็นต้น
หมามุ่ย เม็ดหมามุ่ย เมล็ดหมามุ่ย ต้นหมามุ่ย
หมามุ่ย
หญ้าแพะหงี่ สมุนไพรหญ้าแพะหงี่ Horny goat weed ยาหญ้าแพะหงี่
หญ้าแพะหงี่
ว่านชักมดลูก สมุนไพรชักมดลูก ยาว่านชักมดลูก ต้นว่านชักมดลูก
ว่านชักมดลูก
มะเขือเทศ สมุนไพร สมุนไพรไทย สรรถคุณของมะเขือเทศ
มะเขือเทศ
ม้ากระทืบโรง สมุนไพรม้ากระทืบโรง ยาม้ากระทืบโรง ยาดองม้ากระทืบโรง
ม้ากระทืบโรง
โสม โสมเกาหลี โสมขาว สมุนไพรโสม
โสม
กวาวเครือขาว กวาวเครือ หัวกวาวเครือขาว สมุนไพรกวาวเครือขาว
กวาวเครือขาว
ถั่งเช่า ตังถั่งเช่า สมุนไพร สมุนไพรจีน
ถั่งเช่า
โรคและการรักษาโรค
ความผิดปกติของร่างกายที่ส่งผลต่อร่างกายและจิตใจ โรคต่างๆ เป็นอย่างไร อาการของโรค การรักษาโรค ชนิดของโรค
โรค การรักษาโรค โรคต่างๆ โรคอ้วน
โรคอ้วน
โรค การรักษาโรค โรคต่างๆ โรคหัวใจและหลอดเลือด
โรคหัวใจและหลอดเลือด
โรค การรักษาโรค โรคต่างๆ โรคระบบประสาทและสมอง
โรคระบบประสาทและสมอง
โรค การรักษาโรค โรคต่างๆ โรคตา
โรคตา
โรค การรักษาโรค โรคต่างๆ โรคหูคอจมูก
โรคหูคอจมูก
โรค การรักษาโรค โรคต่างๆ โรคทางเดินอาหาร
โรคระบบทางเดินอาหาร
โรค การรักษาโรค โรคต่างๆ โรคทางเดินหายใจ
โรคระบบทางเดินหายใจ
โรค การรักษาโรค โรคต่างๆ โรคติดเชื้อ
โรคติดเชื้อ
โรค การรักษาโรค โรคต่างๆ โรคติดต่อ
โรคติดต่อ
โรค การรักษาโรค โรคต่างๆ โรคระบบฮอร์โมน
โรคระบบต่อมไร้ท่อ
โรค การรักษาโรค โรคต่างๆ โรคไต
โรคไต
โรค การรักษาโรค โรคต่างๆ โรคข้อและกระดูก
โรคข้อและกระดูก
โรค การรักษาโรค โรคต่างๆ โรคภูมิแพ้
โรคภูมิแพ้
โรค การรักษาโรค โรคต่างๆ โรคมะเร็ง
โรคมะเร็ง